"Bu bina için ne kadar iskele lazım?" Teklif isteyen herkesin ilk sorusu bu. Cevap iki adımlık bir hesap: önce cephe kaç metrekare, sonra o metrekare hangi sistemde kaç parça malzeme ediyor. İkisi de masa başında çıkarılabilir; yeter ki doğru sırayla gidilsin.
01Önce cephe alanı
İskele metrajının birimi metrekaredir: cephenin uzunluğu × çalışılacak yükseklik. Dört cepheli bir binada her cephe ayrı yazılır, köşeler bir kez sayılır.
Sahada en sık yapılan hata, kapı ve pencere boşluklarını alandan düşmek. İskele cephenin önünde durur; pencerenin önünden de geçer. Boşluklar malzemeyi azaltmaz, o yüzden alandan da düşülmez.
02Sistem seçimi boyları belirler
Metrekare aynı kalsa da parça listesi sisteme göre değişir:
- Flanşlı (kamalı) sistemde yatay boylar 70, 103, 153, 203, 253 ve 303 cm. Cephenin uzunluğu bu boyların kombinasyonuyla örtülür; doğru kombinasyon hem malzemeyi hem sevkiyatı küçültür.
- H tipi sistemde çerçeveler 150, 200 ve 250 cm aralıklarla dizilir; bir modül yaklaşık 5 m² cepheyi kapatır.
Hangi sistemin hangi cepheye uyduğunu ayrı bir yazıda karşılaştırmıştık: flanşlı mı, H tipi mi?
03Metrekareden parça listesine
Sistem ve akslar belli olunca metraj parça listesine dönüşür. Tipik bir cephe iskelesi kaleminde şunlar vardır:
- Dikme (düşey elemanlar) ve yatay bağlantılar
- Çaprazlar: her aksta değil, projede gösterilen düzende
- Platformlar ve platform altı yatay takviyeleri
- Ayar krikoları ve taban plakaları
- Korkuluk, ara korkuluk ve topukluk
- Cepheye bağlantı (ankraj) elemanları
Bu dönüşümü elle yapmak zorunda değilsiniz; metrajı bize gönderin, parça listesini sistemle birlikte biz çıkaralım.
04En çok unutulan kalemler
Teklif karşılaştırırken iki liste arasındaki fark çoğu zaman fiyat değil, eksik kalemdir. En sık unutulanlar:
- Ankraj: cephe iskelesi kendi başına ayakta duran bir yapı değildir; devrilme güvenliği bağlantılardan gelir.
- Merdiven çıkışı: çıkışsız iskele bitmiş sayılmaz; çaprazdan tırmanmak çözüm değil.
- Topukluk: düşen el aletini durduran parça; listelerde en son hatırlanır.
- Güvenlik ağı ve fileler: metrajın değil ama şantiye güvenliğinin kalemi.
05Metraj fiyatı nasıl belirler?
İskele fiyatı metrekare üzerinden konuşulur ama maliyeti belirleyen aslında tonajdır: aynı metrekare, seçilen sisteme ve aks düzenine göre farklı ağırlıkta çıkar. Nakliyede de belirleyici olan hacimdir: hangi boyların seçildiği, kaç araca ya da konteynere sığdığını değiştirir. İhracat siparişlerinde bu hesabın nasıl yapıldığını ayrıca yazmıştık.
Bu yüzden sağlıklı bir teklif için cephe ölçüleri, kat yüksekliği ve varsa projenin cephe görünüşü yeterli. Gerisini (sistem önerisi, parça listesi ve yükleme planıyla birlikte) biz çıkarırız.